انتخاب روش مناسب استخراج هایتوگراف طرح با تحلیل بارشهای ساعتی و تحت تأثیر تغییرات اقلیمی(مطالعه موردی: حوزه آبخیز کاشان)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 گروه مهندسی طبیعت، دانتشگاه کاشان

2 گروه مهندسی طبیعت؛ دانشگاه کاشان

10.22075/ceasr.2025.32207.1021

چکیده

هایتوگراف‌های بارش، الگوهای توزیع زمانی هستند که به عنوان ورودی برای مطالعات مدل‌سازی سیل، طراحی زهکشی و مدل‌سازی هیدرودینامیکی استفاده می‌شوند و معمولاً با استفاده از تجزیه و تحلیل آماری میانگین شدت بارندگی مشاهده شده و از طریق منحنی‌های شدت-مدت-فراوانی (IDF) ترسیم می شوند. روش‌های مختلفی برای مشخص نمودن الگوی توزیع زمانی بارش وجود دارد که در این تحقیق از روش‌های مثلثی(ین و چاو) و بلوک تناوبی جهت محاسبه و ترسیم هایتوگراف بارش در ایستگاه سینوپتیک کاشان استفاده شد. جهت بررسی تأثیر تغییرات اقلیمی بر بارش منطقه مورد مطالعه، از مدل گردش عمومی جو HadGEM2-ES استفاده شد سپس منحنی‌های شدت مدت فراوانی برای دوره پایه (1993-2017) و دوره‌های آینده با استفاده از روابط قهرمان و آبخضر ترسیم گردید. در ادامه بارش های 2 ساعته منطبق بر زمان تمرکز حوزه شهری کاشان برای دوره بازگشت‌های مختلف و تحت سناریوهای محتلف از منحنی های شدت مدت فراوانی استحصال و هایتوگراف بارش متناسب با آن از روش‌های مثلثی (ین و چاو) و بلوک تناوبی ترسیم شدند. سپس نتایج حاصل با الگوهای بارش اندازه گیری شده در ایستگاه سینوپتیک کاشان مقایسه شد. . نتایج بررسی داده‌های آماری مقدار بارش اندازه گیری شده در سال‌های اخیر نشان داد که حداکثر مقدار بارندگی در زمان 30 دقیقه پس از شروع بارش رخ داده‌ است. این نتایج نشان داد که هایتوگراف بارش رسم شده با استفاده از داده‌های آماری شبیه به هایتوگراف ترسیمی حاصل از روش مثلثی است. بنابراین می توان نتیجه گرفت که روش مثلثی، توزیع بارش در منطقه مورد مطالعه را به خوبی نشان می‌دهد.

کلیدواژه‌ها



مقالات آماده انتشار، پذیرفته شده
انتشار آنلاین از تاریخ 26 آذر 1404
  • تاریخ دریافت: 08 آبان 1402
  • تاریخ بازنگری:
  • تاریخ پذیرش: 29 اسفند 1403